Kategori: Bülten

9 Ağustos 2026 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Yatırımlara Proje Bazlı Devlet Yardımı Verilmesine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar ile yatırım teşvik sisteminde başvuru, değerlendirme, izleme ve destek süreçlerine yönelik önemli güncellemeler yapılmıştır.

1. İsim ve Tanım Değişiklikleri

“Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı”nın adı “Teknoloji Hamlesi Programı” olarak güncellenmiş ve Karar metnindeki ilgili kurulların (örn. Değerlendirme Komitesi) isimleri buna göre uyarlanmıştır. “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” olarak değiştirilmiştir. Sisteme “Kalkınma ve Yatırım Bankası” tanımı eklenmiştir.

2. Başvuru ve Değerlendirme Süreci

Bakanlık, yatırımcıları davet mektubunun yanı sıra resmî web sitesi veya dijital platformları üzerinden de çağrı yaparak davet edebilecektir. Yatırımcıların müracaat aşamasında, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile protokol imzalayan bir kalkınma ve yatırım bankasınca hazırlanmış fizibilite raporu sunmaları zorunlu hale getirilmiştir. Asgari sabit yatırım tutarı; Teknoloji Hamlesi Programı için 100 Milyon TL, diğer yatırımlar için ise 2 Milyar TL (veya Ar-Ge harcaması) olarak korunmuştur.

3. Yatırım Sonrası İzleme ve Denetim Yükümlülükleri

Yeni Bildirim Şartı: Yatırımcılar, tamamlama vizesini aldıktan sonraki 5 yıl boyunca her yıl, yararlandıkları destek miktarlarını da içeren bir faaliyet raporunu Bakanlığa sunmakla yükümlü kılınmıştır.

Yatırıma Başlama Şartı: Destek Kararının yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 yıl içinde asgari 200 Milyon TL veya toplam yatırım tutarının %10’u kadar yatırım harcamasının yapıldığının kanıtlanması (tevsik edilmesi) gerekmektedir. Bu şart sağlanmazsa veya Cumhurbaşkanınca verilen ek süre içinde tamamlanmazsa, Destek Kararı iptal edilecektir.

4. Desteklerin Kullanım Koşulları

Enerji ve Sigorta Primi Desteği: Yatırımın kısmen işletmeye geçmesi (eksper tespiti ve YMM raporu ile) durumunda, yatırımcı talebiyle bu desteklerden faydalanılmaya başlanabilecektir.

Yatırım tamamlama vizesinden önce yararlanılabilecek toplam enerji desteği tutarı, toplam belirlenen limitin %50’sini geçemeyecektir.

5. Yabancı Yatırımcılara Yönelik Düzenlemeler

Asgari 5 Milyar TL sabit yatırım tutarındaki komple yeni yatırımlar için; doğrudan yabancı yatırımcıların yanı sıra, paylarının %100’ü doğrudan yabancı yatırımcılara ait olan iştiraklere de özel hukuka tabi “Yatırım Proje Sözleşmesi” imzalama hakkı tanınmıştır.

Yürürlük: Kararın izleme yükümlülükleri ile ilgili 4. maddesi 26 Kasım 2016 tarihinden geçerli olmak üzere, diğer tüm maddeleri ise yayımlandığı gün (9 Ağustos 2026) yürürlüğe girmiştir.

Bu tebliğ ile akaryakıt (Petrol Piyasası) ve LPG piyasasındaki mükelleflere yönelik teminat uygulamasında kritik bir değişiklik yapılmıştır. Vergiye uyumlu mükellefleri korurken, sahte veya yanıltıcı belge Risk Grubu’nda yer alan işletmelere yönelik denetim ve yaptırım mekanizmasını ön531 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği’nin 5. maddesinin (5) numaralı fıkrasına (b) bendi eklenerek yürürlüğe girmiştir:

1. Vergiye Uyumlu Mükellefler İçin Durum

Gelir Vergisi Kanun’nun mükerrer 121. maddesi kapsamında “vergiye uyumlu mükellef indirimi” hakkı olan işletmeler, normalde vermeleri gereken teminatı beşte bir (%20) oranında ödemeye devam edecektir.

Vergi ödevlerini zamanında ve eksiksiz yerine getiren dürüst mükelleflere sağlanan finansal kolaylık aynen sürdürülmüştür.

2. Sahte/Yanıltıcı Belge Düzenleyen veya Kullananlar İçin Durum (Yeni Getirilen Yaptırım)

Hakkında sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge (SMIYB) düzenleme veya kullanma yönünden Vergi İnceleme Raporu (VİR) düzenlenen mükellefler.

Bu mükellefler için teminat yükümlülüğü 5 katı ( ) olarak uygulanacaktır.

5 katlık artırımlı teminat; Vergi İnceleme Raporu’nun vergi dairesi kayıtlarına girdiği tarihten başlayıp, rapordaki hususların (tarhiyat, ceza vb.) kesinleştiği tarihe kadar devam eder.

Rapor vergi dairesi kayıtlarına girdikten sonra mükellefe tebliğ edilen resmi yazı ile eksik kalan teminatın 30 gün içinde verilmesi/tamamlanması zorunludur.

Finansal Yük Riskine Dikkat: Hakkında sahte/yanıltıcı belge raporu düzenlenen bir LPG veya akaryakıt bayii/dağıtıcısı, mevcut teminat tutarını 5 katına çıkarmak ve oluşan farkı 30 gün gibi kısa bir sürede nakit veya teminat mektubu olarak sunmak zorundadır.

Tedarik Zinciri Denetimi: Özelikle fatura/belge akışlarında alım yapılan alt tedarikçilerin sahte belge düzenleme riski göz önünde bulundurularak, “kullanma” yönünden de rapora maruz kalmamak adına mal ve hizmet alımlarında azami özen gösterilmelidir.

1. KDV Düzenlemeleri (Nükleer Enerji Santrali Yatırımları)

7590 sayılı Kanun ile KDV Kanununa eklenen Geçici 47. madde kapsamında, 1 Ağustos 2026 – 31 Aralık 2045 tarihleri arasında uygulanmak üzere nükleer enerji santrali yatırımlarına önemli KDV teşvikleri getirilmiştir.

Yatırım teşvik belgesi kapsamında gerçekleştirilen inşaat işleri nedeniyle yüklenilen ve indirim yoluyla telafi edilemeyen KDV, altı aylık dönemler itibarıyla hesaplanarak, takip eden bir yıl içinde talep edilmesi halinde iade edilecektir.

Aynı kapsamda yapılacak makine ve teçhizat teslimleri KDV’den istisna tutulmuş, bu teslimler nedeniyle yüklenilen ancak indirilemeyen KDV’nin de iadesi mümkün hale getirilmiştir.

Yatırımın tamamlanmaması halinde zamanında alınmayan veya iade edilen vergiler, vergi ziyaı cezası ve gecikme faiziyle birlikte yatırımcıdan tahsil edilecektir.

Cumhurbaşkanına uygulama süresini 31 Aralık 2050’ye kadar uzatma yetkisi verilmiştir.

2. ÖTV Düzenlemeleri (Taşıt Araçları)

7590 sayılı Kanun ile ÖTV Kanununda yapılan değişikliklerle;

87.03 G.T.İ.P. kapsamındaki binek otomobiller için hesaplanan ÖTV’nin 100.000 TL’den, belirli ATV ve UTV araçları için ise 30.000 TL’den az olamayacağı yönünde asgari maktu vergi uygulaması getirilmiştir. Bu tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında artırılacaktır.

Cumhurbaşkanına, asgari maktu vergi tutarlarını belirli sınırlar içinde artırma, azaltma veya araç özelliklerine göre farklılaştırma yetkisi verilmiştir.

Ayrıca, çekiş sistemi (2WD, 4WD vb.), binek otomobillerinde ÖTV oranları ve matrahlarının belirlenmesinde dikkate alınacak kriterler arasına eklenmiştir.

Yürürlük Tarihleri

KDV düzenlemeleri: 1 Ağustos 2026

ÖTV düzenlemeleri: 31 Temmuz 2026 (Kanunun yayım tarihi)

Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 23.07.2026 tarihli ve 73 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu Sirküleri ile, 2026 yılı ikinci geçici vergi döneminde uygulanacak yeniden değerleme oranı %11,51 olarak açıklanmıştır.

Bu oran; Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298 inci maddesi, Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 32/A maddesi ile Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 69 uncu maddesi kapsamındaki uygulamalarda esas alınacaktır.

Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK), şirketlerin iklim değişikliği ve çevre üzerindeki etkilerini (karbon ayak izlerini) yatırımcılara ve kamuoyuna nasıl raporlayacaklarını düzenleyen uluslararası kuralları güncelledi.

2. Sera Gazı Kapsamları (1, 2 ve 3) Ne Demektir? Şirketlerin ürettiği sera gazları 3 gruba ayrılır:

• Kapsam 1: Şirketin kendi fabrika bacasından veya araçlarından çıkan doğrudan emisyonlar.
• Kapsam 2: Şirketin dışarıdan satın aldığı elektrik/enerji sebebiyle dolaylı oluşan emisyonlar.
• Kapsam 3: Şirketin tüm tedarik zincirinden, müşterilerin ürünleri kullanmasından veya finans kuruluşlarının sağladığı kredilerden kaynaklanan genelleştirilmiş dolaylı emisyonlar.

3. Yapılan Ana Değişiklikler ve Esneklikler Nedir?

• Finans Sektörüne Rahatlık (Bankalar, Sigortalar ve Varlık Yöneticileri): Banka ve finans kurumlarının, kredi verdikleri veya yatırım yaptıkları şirketlerin emisyonlarını (Kapsam 3 Kategori 15) hesaplaması oldukça zordur. Yeni düzenleme ile finans kurumlarına, raporlamalarında karmaşık finansal türev araçlarını kapsam dışında tutabilme imkanı tanınmıştır.
• Esnek Sınıflandırma: Banka ve sigorta şirketlerinin kredi/yatırım portföylerini sektörlere ayırırken katı kural kodları yerine, iklim risklerini en iyi yansıtan ve sektörde yaygın kullanılan yöntemleri tercih etmelerine izin verilmiştir.
• Şeffaflık: Şirketler bu kolaylıklardan veya esnekliklerden yararlanıyorsa, bunları neden ve nasıl uyguladıklarını raporlarında açıkça açıklamak zorundadır.

4. Yürürlük Tarihi: Yeni kurallar 1 Ocak 2027 tarihinden itibaren zorunlu olacaktır (isteyen şirketler daha erken de uygulayabilecektir).

KDV-71/2026-1 sayılı 27.07.2026 tarihli sirküler ile  2026 yılının ilk altı aylık döneminde (01.01.2026–30.06.2026);

• 7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında ithalat yapan,
• Altı aylık dönemdeki ithalat bedeli 2.600.000 TL’yi aşan ve
• 2026 yılına ilişkin tam tasdik sözleşmesi bulunmayan mükellefleri ilgilendirmektedir.

2026 yılı için süresinde düzenlenmiş tam tasdik sözleşmesi bulunan ve tam tasdik raporunda 7846 sayılı Karar kapsamındaki ithalata ilişkin ödenen KDV’nin indirim konusu yapılıp yapılmadığına dair açıklama yer alıyorsa ayrıca Özel Amaçlı YMM Raporu düzenlenmesine gerek bulunmamaktadır. 31 Temmuz 2026 tarihine kadar verilmesi gereken Özel Amaçlı YMM Raporları, 31 Ağustos 2026 tarihine kadar ibraz edilebilecektir.

Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan duyurularla, Kurum Geçici Vergi Beyannamesi ile Gelir Geçici Vergi Beyannamesinde çeşitli güncellemeler yapılmıştır. Düzenlemeler, özellikle yeni indirim alanları, geçmiş yıl zararlarının mahsubu ve ek bilgi tablolarına yönelik değişiklikler içermektedir.

Kurum Geçici Vergi Beyannamesinde Yapılan Değişiklikler

1. Geçmiş yıl zararları

Matrah Bildirimi bölümüne “Toplam Geçmiş Yıl Zararları” satırı eklenmiştir.

Mahsup edilecek geçmiş yıl zararları, artık dönem kârını aşamayacak şekilde sınırlandırılmıştır.

2. Yeni indirim alanları
   7582 sayılı Kanun kapsamında Kurumlar Vergisi Kanununda yapılan değişikliklere uyum sağlanarak beyannameye yeni indirim satırları eklenmiştir. Bunlar arasında;

• Transit ticaret kazançları,
• Nitelikli hizmet merkezlerinin yurt dışından elde ettiği kazançlar,
• İstanbul Finans Merkezi kapsamındaki finansal hizmet ihracı kazançları,
• İstanbul Finans Merkezi ve Endüstri Bölgelerinde faaliyet gösteren kurumlara yönelik özel indirim alanları
  yer almaktadır.

3. Yurt içi asgari geçici vergi Yeni indirimlerin, Yurt İçi Asgari Geçici Vergi hesaplamasına otomatik olarak aktarılması sağlanmıştır.
4. Ek formlarda yapılan güncellemeler
   Beyanname eklerinde yer alan eğitim ve sağlık hizmetleri formlarına yeni bilgi alanları eklenmiş; ayrıca maliyet, net kâr ve indirim tutarlarının gösterileceği toplam satırları oluşturulmuştur.

Bunun yanında;

• Teknoloji Geliştirme Bölgeleri tablosuna proje ve sektör bilgileri,
• Bilanço tablosuna dipnot alanları,
• Gelir tablosuna ise seçilebilir dipnot alanı eklenmiştir.

Gelir Geçici Vergi Beyannamesinde Yapılan Değişiklikler

Gelir Geçici Vergi Beyannamesinde de eğitim ve sağlık harcamalarına ilişkin tablolara yeni bilgi alanları eklenmiş; ayrıca eğitim ve sağlık hizmetleri formları ile sınai mülkiyet hakları istisnasına ilişkin tablolar güncellenmiştir.

Değerlendirme

Yapılan güncellemelerle geçici vergi beyannameleri, 7582 sayılı Kanunla getirilen yeni vergi teşvikleri ve indirimlerine uyumlu hale getirilmiş; geçmiş yıl zararlarının mahsubuna ilişkin kontrol mekanizması güçlendirilmiş ve beyanname eklerinde daha ayrıntılı bilgi alınmasına yönelik düzenlemeler yapılmıştır. Mükelleflerin geçici vergi beyannamelerini hazırlarken yeni alanları ve güncellenen indirim kodlarını dikkate almaları önem arz etmektedir.

Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından, Varlık Barışı kapsamında Defter-Beyan Sisteminde yapılacak kayıt işlemlerine ilişkin “Varlık Barışı Kayıtlarının Defter-Beyan Sisteminde Yapılmasına İlişkin Kullanım Kılavuzu” yayımlanmıştır.

Kılavuzda, Bazı Varlıkların Ekonomiye Kazandırılması Hakkında Genel Tebliğ (Seri No: 1) kapsamında yapılması gereken kayıtların Defter-Beyan Sistemi üzerinden nasıl gerçekleştirileceği açıklanmaktadır.

Öne Çıkan Düzenlemeler

• Varlık Barışı kapsamında yapılacak kayıtlar Gelir Ekle ekranı üzerinden oluşturulacaktır.
• Belge türü olarak “Diğer”, belgeyi düzenleyen kişi/kurum olarak ise “Nihai Tüketici” seçilecektir.
• Gelir kalemlerinde;
  • Satış Türü: Diğer
  • Gelir Kayıt Türü: Diğer Gelir (Hasılat Dışı)
  • Gelir Kayıt Alt Türü: Varlık Barışı seçenekleri kullanılacaktır.

Vergisel Sonuç

Bu şekilde oluşturulan kayıtlar “Diğer Gelir (Hasılat Dışı)” niteliğinde değerlendirilecek olup, Defter-Beyan Sistemindeki Hesap Özetine (Gelir Vergisi Matrahına) yansımayacaktır.

Değerlendirme

Yayımlanan Kullanım Kılavuzu ile Varlık Barışı kapsamındaki kayıtların Defter-Beyan Sisteminde doğru şekilde oluşturulmasına ilişkin uygulama adımları açıklığa kavuşturulmuş; söz konusu kayıtların gelir vergisi matrahını etkilemeyeceği açık olarak belirtilmiştir.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yayımlanan “Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin İmar ve Ruhsat İşlemlerine İlişkin Yönetmelik” ile ön lisans veya üretim lisansına sahip RES ve GES projelerinin imar ve ruhsat süreçleri yeniden düzenlenmiştir.

Yönetmelik kapsamında; İmar planlarının hazırlanması ve onaylanması, Parselasyon işlemleri, Yapı ruhsatı, Yapı kullanma izin belgesi, İşyeri açma ve çalışma ruhsatı işlemlerinin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülmesine ilişkin usul ve esaslar belirlenmiştir.

İmar Planı Sürecinde Öne Çıkan Hususlar

• İmar planları üst ölçekli planlara uygun olarak hazırlanacaktır.
• İlgili kurumlar planlama sürecindeki görüşlerini kural olarak 30 gün içinde bildirecektir. Süresi içinde görüş verilmemesi halinde olumsuz görüş bulunmadığı kabul edilecektir.
• Nazım ve uygulama imar planları eş zamanlı hazırlanıp onaylanabilecektir.
• Bakanlık gerekli gördüğü durumlarda ilave bilgi ve belge talep edebilecektir.

Planların Onay ve İtiraz Süreci

Bakanlıkça onaylanan imar planları internet sitesinde 15 gün süreyle ilan edilecektir. İlan süresi içinde itiraz edilmemesi halinde plan kesinleşecektir. Yapılan itirazlar Bakanlık tarafından 15 gün içinde karara bağlanacaktır.

Yapı Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzni

Ruhsat başvurularında gerekli proje ve belgelerin eksiksiz sunulması halinde yapı ruhsatı 30 gün içinde düzenlenecektir. Yapı tamamlandıktan sonra yapılan başvurularda yapı kullanma izin belgesi de uygunluk halinde 30 gün içinde verilecektir. GES projelerinde belirli şartların sağlanması halinde ilave zemin etüt raporu aranmayabilecektir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı

Başvurunun uygun bulunması halinde işyeri açma ve çalışma ruhsatı 5 gün içinde düzenlenecek; ruhsat sonrasında yapılacak saha kontrolünde uygunsuzluk tespit edilmesi halinde eksikliklerin giderilmesi istenecek, giderilmemesi durumunda ruhsat iptal edilebilecektir.

Ruhsata Aykırı Yapılar

Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapıların tespit edilmesi halinde 3194 sayılı İmar Kanunu hükümleri kapsamında gerekli idari işlemler Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülecek, gerekli hallerde yıkım işlemleri ilgili idarelerce gerçekleştirilecektir. Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir.

11 Temmuz 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile, Küresel Asgari Kurumlar Vergisi (Pillar Two/GloBE) uygulamasında dikkate alınacak ülke listeleri yayımlanmıştır. Karar, çok uluslu işletmelerin ek vergi hesaplamalarında kullanılacak güvenli liman ve vergi uygulaması bulunan ülkeleri belirlemektedir.

1. Nitelikli Yerel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Güvenli Limanı ilan edilen ülkeler

Karar ekinde yer alan ülkeler için Nitelikli Yerel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi (QDMTT) Güvenli Limanı uygulanacaktır.

Bu kapsamda, Almanya, Birleşik Krallık, Fransa, Hollanda, Japonya, Kanada, Singapur, Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri, İsviçre ve diğer listede yer alan ülkelerde faaliyet gösteren çok uluslu işletmeler açısından güvenli liman kurallarından yararlanılabilecektir.

2. Nitelikli Yerel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi uygulayan ülkeler

Kararın ikinci ekinde, QDMTT uygulamasını yürürlüğe koymuş ülkeler belirlenmiştir.

Bu ülkelerde hesaplanan ve nitelikli kabul edilen yerel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi, GloBE kuralları kapsamında diğer ülkelerde hesaplanacak ek vergilerin belirlenmesinde dikkate alınacaktır.

3. Gelirin Dahil Edilmesi Esası (IIR) uygulayan ülkeler

Üçüncü ekte ise Gelirin Dahil Edilmesi Esasını (Income Inclusion Rule-IIR) uygulayan ülkeler listelenmiştir.

Bu ülkelerde nihai ana işletme veya ara ana işletme düzeyinde, düşük vergilendirilen bağlı işletmeler için küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi hesaplanabilecektir.

Düzenlemenin önemi

Karar ile Türkiye, OECD Pillar Two kuralları kapsamında hangi ülkelerin güvenli liman, QDMTT ve IIR uygulamalarının tanınacağını resmen belirlemiştir. Böylece çok uluslu işletmelerin küresel asgari kurumlar vergisi hesaplamalarında kullanılacak ülke listeleri netleştirilmiş, mükerrer vergilendirmenin önlenmesi ve uluslararası uygulamalarda uyum sağlanması amaçlanmıştır.