Kategori: Özelgeler

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

Gaziantep Vergi Dairesi Başkanlığı

(Gelir, Kurumlar ve Diğer Vergiler Müdürlüğü)

İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereğince taşeron işçilerin sürekli işçi kadrosuna geçirilmesi ile birlikte hizmet alımı sözleşmelerini feshettiğinizi belirterek, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23 ve 24 üncü Maddelerinin Uygulanmasına Dair Usul ve Esaslara İlişkin Tebliğin “Feshedilen Sözleşmeler Nedeniyle Ödenecek Tazminatlar” başlıklı 24 üncü maddesine istinaden feshedilen sözleşmeler nedeniyle ödenecek tazminat ödemelerinde fatura düzenlenip düzenlenmeyeceği, ödemelerin damga vergisine tabi olup olmadığı ve damga vergisine tabi olması durumunda ise hangi tutar ve oran (sözleşme tutarı, tazminat tutarı ) üzerinden hesaplamanın yapılacağı hususunda Başkanlığımızdan görüş talep edildiği anlaşılmıştır.

I-   VERGİ USUL KANUNU YÖNÜNDEN

213 sayılı Vergi Usul Kanununun “İspat edici kâğıtlar” başlıklı 227 nci maddesinde, “Bu kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, bu kanuna göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan kayıtların tevsiki mecburidir.” hükmüne yer verilmiş olup, söz konusu kayıtların ise, esas itibarıyla, mezkur Kanunun 229 ve müteakip maddelerinde yer alan belgelerle tevsik edilmesi gerekmektedir.

Bu kapsamda, aynı Kanunun;

– 229 uncu maddesinde, faturanın, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika olduğu,

– 231 inci maddesinin birinci fıkrasının (5) numaralı bendinde, faturanın malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenleneceği, bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturaların hiç düzenlenmemiş sayılacağı,

– 232 nci maddesinde de, birinci ve ikinci sınıf tüccarlarla, kazancı basit usulde tespit edilenler ve defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilerin sattıkları emtia veya yaptıkları işler için fatura vermek, satın aldıkları emtia ve hizmetler için de fatura istemek ve almak zorunda oldukları hüküm altına alınmıştır.

Buna göre, herhangi bir teslim veya hizmetin karşılığını teşkil etmeyen tazminat ödemeleri için Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca fatura düzenleme zorunluluğu bulunmamaktadır.

Ancak, söz konusu tazminat ödemesi karşılığında fatura düzenlenmemesi durumunda, ödemeye dair makbuz, dekont vb. evrak ile ödemenin tevsik edilmesi gerekmekte olup, bu belgelerin Vergi Usul Kanununun muhafaza ve ibraz yükümlülüğüne ilişkin hükümleri gereğince, yükümlüler tarafından muhafaza ve istenildiğinde ibraz edileceği tabiidir.

II-   DAMGA VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN

488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu Kanundaki kağıtlar teriminin yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade edeceği; 3 üncü maddesinde, damga vergisi mükellefinin kâğıtları imza edenler olduğu ve resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemler nedeniyle düzenlenen kâğıtların damga vergisinin kişiler tarafından ödeneceği; anılan Kanuna ekli (1) sayılı tablonun “IV. Makbuzlar ve diğer kağıtlar” başlıklı bölümünün 1/a fıkrasında, resmi daireler tarafından yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödemeler (avans olarak yapılanlar dahil) nedeniyle, kişiler tarafından resmi dairelere verilen ve belli parayı ihtiva eden makbuz ve ibra senetleri ile bu ödemelerin resmi daireler nam ve hesabına, kişiler adına açılmış veya açılacak hesaplara nakledilmesini veya emir ve havalelerine tediyesini temin eden kağıtların nispi damga vergisine tabi tutulacağı hüküm altına alınmıştır.

696 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameyle (KHK) 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye (KHK) eklenen geçici 23 ve 24 üncü maddeler çerçevesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında çalıştırılanların işçi kadrosuna geçirilmesine ilişkin düzenlemeler yapılmıştır. Bahse konu geçici 23 üncü maddenin yedinci fıkrasında, “Sürekli işçi kadrolarına geçirileceklerin istihdam edilmesine esas hizmet alım sözleşmeleri, birinci fıkrada öngörülen geçiş işleminin yapıldığı tarih itibarıyla feshedilmiş sayılır. Feshedilmiş sayılan sözleşmelerden, sadece yapılan işin tutarı her türlü fiyat farkı hariç sözleşme bedelinin %80’ini aşmayanlar için yükleniciye, sözleşmenin yürütülmesine ilişkin her türlü zarara karşılık her türlü fiyat farkı hariç sözleşme bedelinin %80’i ile yapılan işin tutarı arasındaki bedel farkının %5’i fesih tarihindeki fiyatlar dikkate alınarak sözleşmeyi yürüten idare tarafından, yapmış olduğu vergi, resim, harç ve paylar dahil olmak üzere tüm giderler ve mahrum kaldığı kâr karşılığı olmak üzere tazminat olarak ödenir ve başkaca bir ödeme yapılmaz. Yüklenici başka bir hak talebinde bulunamaz.” hükmü; geçici 25 inci maddesinde ise “Geçici 23 üncü ve geçici 24 üncü maddeler kapsamına giren hususlara ilişkin usul ve esaslar ile bu maddelerin uygulanmasında ortaya çıkacak tereddütleri giderecek idareler, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve Maliye Bakanlığınca müştereken belirlenir.” hükmü bulunmaktadır.

Diğer taraftan, 1/1/2018 tarihli ve 30288 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı Sözleşmeleri Kapsamında Çalıştırılmakta Olan İşçilerin Sürekli İşçi Kadrolarına veya Mahalli İdare Şirketlerinde İşçi Statüsüne Geçirilmesine İlişkin 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23 ve Geçici 24 üncü Maddelerinin Uygulanmasına Dair Usul ve Esaslar” ile uygulamanın nasıl yürütüleceği açıklanmış olup, söz konusu Usul ve Esasların “Feshedilen sözleşmeler nedeniyle ödenecek tazminatlar” başlıklı 24 üncü maddesinde ödenecek tazminatın hesaplanmasına ilişkin hükümler bulunmaktadır.

Bahse konu hükümler birlikte değerlendirildiğinde, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen geçici 23 üncü maddenin yedinci ve sekizinci fıkraları kapsamında sözleşmesi feshedilen yüklenicilere, ödediği vergiler dahil tüm giderlerine karşılık olmak üzere ödenecek tazminat dışında, vergiler dahil başka adlar altında ödeme yapılamayacağı görülmektedir.

Ayrıca, bahsi geçen “Usul ve Esaslar”ın 51 inci maddesinde, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesinin yedinci, sekizinci, dokuzuncu, onuncu, onbeşinci ve onyedinci fıkralarına ilişkin olarak uygulamada ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermek üzere Kamu İhale Kurumunun görevli ve yetkili olduğu düzenlenmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, 696 sayılı KHK’nin geçici 23 üncü maddesinin yedinci fıkrası kapsamında Müdürlüğünüz tarafından yükleniciye yapılacak %5’lik ödemelerin mal ve hizmet alımına ilişkin olmadığı, giderler ve mahrum kalınan kâr karşılığı yapılan tazminat ödemesi olarak öngörüldüğü dikkate alındığında, söz konusu tazminat ödemesi nedeniyle düzenlenen kağıtların damga vergisine tabi tutulmaması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

Mükellef Hizmetleri Diğer Vergiler Grup Müdürlüğü

İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, … San. ve Tic. A.Ş.nin … Finansman Türk A.Ş.’den kullandığı krediden kaynaklanan borcunu ödeyememesi nedeni ile … Finansman Türk A.Ş.’nin bu krediden kaynaklanan alacağını icradaki fer’ileri ile birlikte şirketinize devretmek istediği, bu kapsamda şirketiniz ile … Finansman Türk A.Ş. arasında düzenlenen “Alacak Temlik ve Satış Sözleşmesi” başlıklı kağıdın damga vergisinden istisna olup olmadığı hakkında bilgi verilmesinin istenildiği anlaşılmaktadır.

488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergine tabi olduğu; 3 üncü maddesinde, damga vergisi mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu ve resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemler nedeniyle düzenlenen kağıtların damga vergisinin kişiler tarafından ödeneceği; 9 uncu maddesinde, bu Kanuna ekli (2) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisinden müstesna olduğu hükmüne yer verilmiş olup, damga vergisinden istisna edilen kağıtların sayıldığı (2) sayılı tablonun “IV-Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümünde yer alan (23) ve (30) numaralı fıkraları 9/8/2016 tarih ve 29796 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6728 sayılı Yatırım Ortamının İyileştirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 29 uncu maddesiyle aşağıdaki şekilde;

(23) Bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilere, bunların teminatlarına, geri ödenmelerine, devrine ve krediden doğan alacakların temlikine ilişkin kâğıtlar ile bu kâğıtlar üzerine konulacak şerhler (kredilerin kullanımları hariç)

(30) Finansman şirketlerince kullandırılacak kredilere, bunların devrine, teminatlarına ve geri ödenmelerine ilişkin kâğıtlar ile bu kâğıtlar üzerine konulacak şerhler (kredilerin kullanımları hariç)

yeniden düzenlenmiştir.

Buna göre, 488 sayılı Kanuna ekli (2) sayılı tablonun (23) numaralı fıkrasında, bankalar, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilerin devrine ve temlikine istisna hükmü tanınmış olmasına rağmen, aynı Kanuna ekli (2) sayılı tablonun (30) numaralı fıkrasında ise finansman şirketlerince kullandırılan kredilere, bunların devrine, teminatlarına ve geri ödenmelerine ilişkin kâğıtlar ile bu kâğıtlar üzerine konulacak şerhleri kapsamakta olup, finansman şirketlerince kullandırılan kredilerden doğan alacakların temlikine ilişkin düzenlenen kağıtların istisna kapsamında değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.

Bu nedenle, … Finansman Türk A.Ş. ile şirketiniz arasında düzenlenen 25/9/2017 tarihli Alacak Temlik ve Satış Sözleşmesinin, 488 sayılı Kanuna ekli (2) sayılı tablonun IV/30 numaralı fıkrasına göre damga vergisinden istisna edilmesi mümkün değildir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

T.C.

KARABÜK VALİLİĞİ

Gelir Müdürlüğü

İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, Şirketiniz ile … İşletmeleri Limited Şirketi arasında yapılan bakım ve onarım sözleşmesinde yapılacak bakım bedelinin birim fiyatları belirlendiği, bakım bedelinin belli olmaması nedeniyle sözleşmenin damga vergisine tabi olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmıştır.

488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde; bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu; 3 üncü maddesinde, damga vergisinin mükellefinin kağıtları imza edenler olduğu; 10 uncu maddesinde, damga vergisinin nispi veya maktu olarak alınacağı, nispi vergide, kağıtların nevi ve mahiyetlerine göre, bu kağıtlarda yazılı belli para, maktu vergide kağıtların mahiyetlerinin esas olduğu, belli para teriminin, kağıtların ihtiva ettiği veya bunlarda yazılı rakamların hasıl edeceği parayı ifade edeceği hükme bağlanmıştır.

Bu kapsamda, sözleşmenin düzenlendiği tarihte belli parayı ihtiva etmesi veya kağıdın eklerinde belli paranın tespitine imkan veren donelerin var olması veyahut atıf yapılan başka bir kağıttan belli paranın bulunabilmesi halinde, sözleşmenin bu tutar üzerinden damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.

Özelge talep formunuza ekli “… Sözleşmesi”nin incelenmesinde, şirketiniz ile … İşletmeleri Limited Şirketi arasında düzenlendiği, sözleşmenin konusunun, … İşletmeleri Limited Şirketinin haddehanesinde kullanılan 600-1000 KW arası ve motor gücü 600 KW’ın altındaki muhtelif doğru akım(DC) motorlarının ve manyetik karıştırıcıların tamir ve bakım işlerini olduğu, bakım bedelinin her bir 630 KW-670 KW-800 KW-1000 KW DC motorları için … TL, 600 KW’ın altındaki DC motorlar için ise … TL, çelikhane manyetik karıştırıcı bakımı hiç bir hasar tespit edilmediği takdirde … TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, şirketiniz ile … İşletmeleri Limited Şirketi arasında düzenlenen sözleşmenin, bakımı yapılacak … İşletmeleri Ltd. Şti.’nin haddehanesinde kullanılan motorların sayısı ile sözleşmede belirtilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunacak tutar üzerinden damga vergisine tabi tutulması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

 T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

Konya Vergi Dairesi Başkanlığı

İlgide kayıtlı özelge talep formlarınızın incelenmesinden, … Konut Yapı Kooperatifi ile şirketiniz arasında “… İşleri Taşeron Sözleşmesi” düzenlendiği belirtilerek, söz konusu sözleşmeye 13/03/2017 tarih ve 2017/9973 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına istinaden sıfır nispetinde damga vergisi uygulanıp uygulanamayacağı hususunda görüş talep ettiğiniz anlaşılmıştır.

Bilindiği üzere, 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde; bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olacağı; 4 üncü maddesinde, bir kağıdın tabi olacağı verginin tayini için o kağıdın mahiyetine bakılarak buna göre tabloda yazılı vergisinin bulunacağı, kağıtların mahiyetlerinin tayininde, şekli kanunlarda belirtilmiş olanlarda kanunlardaki adlarına, belirtilmemiş olanlarda üzerlerindeki yazının tazammun ettiği hüküm ve manaya bakılacağı; mahiyeti tayin edilmek istenen kağıt üzerinde başka bir kağıda atıf yapılmışsa, atıf yapılan kağıdın hükümlerine nazaran iktisap ettiği mahiyete göre vergi alınacağı; mükerrer 30 uncu maddesinin dördüncü fıkrasında, Bakanlar Kurulunun, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yer alan maktu vergileri (maktu ve nispi vergilerin asgari ve azami miktarlarını belirleyen hadler dahil) ile nispi vergileri birlikte veya ayrı ayrı, maktu vergilerde on katına, nispi vergilerde ise bir katına kadar artırmaya, uygulanmakta olan maktu vergileri yarısına kadar, nispi vergileri ise kâğıt türleri itibarıyla ayrı ayrı veya birlikte sıfıra kadar indirmeye bu had ve miktarlar arasında yeni had, miktar ve nispetler tespit etmeye yetkili olduğu hükümleri yer almaktadır.

Mezkur Kanuna ekli (1) sayılı tablonun “I.Akitlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümünün “A.Belli parayı ihtiva eden kağıtlar” başlıklı fıkrasının (1) numaralı bendinde, mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknamelerin; 6824 sayılı Kanunun 5 inci maddesi ile eklenen (15) numaralı bendinde ise, resmi şekilde düzenlenen kat karşılığı veya hasılat paylaşımı inşaat sözleşmeleri kapsamında yapı müteahhitleri ile alt yükleniciler arasında düzenlenen inşaat taahhüt sözleşmelerinin nispi damga vergisine tabi olduğu hükümlerine yer verilmiştir.

Diğer taraftan, 15/03/2017 tarihli ve 30008 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 13/03/2017 tarihli ve 2017/9973 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (1) sayılı tablonun “I.Akitlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümünün “A.Belli parayı ihtiva eden kağıtlar” başlıklı fıkrasının (15) numaralı bendinde yer alan, resmi şekilde düzenlenen kat karşılığı veya hasılat paylaşımı inşaat sözleşmeleri kapsamında yapı müteahhitleri ile alt yükleniciler arasında düzenlenen inşaat taahhüt sözleşmelerine “0” (sıfır) nispetinde damga vergisi uygulanacağı karara bağlanmıştır.

Özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden, … Belediye Başkanlığı ile … Konut Yapı Kooperatifi arasında …/…/2010 tarihinde … Noterliği nezdinde “Düzenleme Şeklinde … İnşaat Yapım İşi Sözleşmesi” imzalandığı ve … Konut Yapı Kooperatifi ile şirketiniz arasında …/…/2017 tarihinde “… İşleri Taşeron Sözleşmesi” imzalandığı anlaşılmıştır.

Buna göre, … Konut Yapı Kooperatifi ile şirketiniz aranızda düzenlenen “… İşleri Taşeron Sözleşmesi”nin …/…/2010 tarihli “Düzenleme Şeklinde … Kat Karşılığı İnşaat Yapım İşi Sözleşmesi” ile ilgili olduğunun ilgili belediyeden alınacak bir yazıyla tevsik edilmesi halinde, söz konusu taşeron sözleşmesine 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (1) sayılı tablonun I/A-15 fıkrası hükmü gereğince damga vergisi nispetinin “0” sıfır olarak uygulanması mümkün bulunmaktadır.

Bilgi edinilmesini rica ederim.