Bülten: 2021/34 Taşınmazlar ile Amortismana Tabi Diğer İktisadi Kıymetlerin Yeniden Değerlenmesine İlişkin 530 Seri Nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği Taslağı Hazırlandı

Hatırlanacağı üzere, 9 Haziran 2021 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7326 Sayılı Kanun’un 11’nci maddesi ile şirketlerin aktiflerinde bulunan taşınmazlar ile amortismana tabi iktisadi kıymetlerini yeniden değerlemeye tabi tutarak (Yİ-ÜFE değerine) bugünkü değerine getirilmesine imkanı sağlanmış ve bu konuya ilişkin “Yeniden Değerleme (Taşınmaz) VUK Geçici 31 inci Madde” beyannamesi 30/06/2021 tarihi itibariyle uygulamaya açılmıştı.

16 Temmuz 2021 tarihli ve 31543 sayılı Resmi Gazete’de aktife kayıtlı taşınmazlar ile amortismana tabi diğer iktisadi kıymetlerin yeniden değerlenmesine ilişkin 530 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği yayımlandı.

Tebliğde yapılan açıklamalardan öne çıkan hususlar aşağıdaki gibidir.

Uygulamadan Yararlanabilecek Mükellefler

Uygulamadan, tam mükellefiyete tabi ve bilanço esasına göre defter tutan kollektif, adi komandit ve adi şirketler de dâhil olmak üzere ferdi işletme sahibi gelir vergisi mükellefleri ile kurumlar vergisi mükellefleri yararlanabilecek olup, sayılan mükellefler bilançolarına kayıtlı iktisadi kıymetlerini, Kanunda yazılı istisnalar dışında yeniden değerlemeye tabi tutabileceklerdir.

Diğer taraftan;

– Dar mükellefiyet esasında vergilendirilen mükellefler.

– İşletme hesabı (zirai işletme hesabı dâhil) esasına göre defter tutan mükellefler.

– Serbest meslek kazanç defteri tutan serbest meslek erbabı mükellefler.

– Finans ve bankacılık sektöründe faaliyet gösteren mükellefler.

– Sigorta ve reasürans şirketleri.

– Emeklilik şirketleri ve emeklilik yatırım fonları.

– Münhasıran sürekli olarak işlenmiş altın, gümüş alım-satımı ve imali ile iştigal eden mükellefler.

– 213 sayılı Kanunun 215 inci maddesi uyarınca kendilerine, kayıtlarını Türk para birimi dışında başka bir para birimiyle tutmalarına izin verilen mükellefler.

ise uygulamadan yararlanamayacaklardır:

Yeniden Değerlemeye Tabi Tutulabilecek İktisadi Kıymetler

09/06/2021 Tarihi itibarıyla aktifte kayıtlı bulunan taşınmazlar ile amortismana tabi iktisadi kıymetler yeniden değerlemeye tabi tutulabilecektir. Amortismana tabi olmamakla birlikte, isteğe bağlı olarak boş arazi ve arsalar da değerlemeye tabi tutulabilecektir.,

Sat-kirala-geri al işlemine veya kira sertifikası ihracına konu edilen iktisadi kıymetler ile iktisadi kıymetlerin alım, satım ve inşa işleri ile devamlı olarak uğraşanların bu amaçla aktiflerinde kayıtlı bulunan emtia niteliğindeki kıymetler, bu kapsamında yeniden değerlemeye tabi tutulamayacaktır. Kapsama giren işletmelerin kiralamaya konu ettikleri iktisadi kıymetler emtia niteliğinde bulunmadığından, yeniden değerlemeye tabi tutulabilecektir.

Yeniden Değerlemeye Esas Değer

Yeniden değerleme, iktisadi kıymetlerin ve varsa bunlara ait amortismanların 09/06/2021 tarihi itibarıyla yasal defter kayıtlarında yer alan değerleri üzerinden yapılacaktır.

İktisadi kıymetlerden amortismana tabi olanlar için amortismanın herhangi bir yılda eksik ayrılması veya hiç ayrılmamış olması durumunda, yeniden değerlemeye esas alınacak değer, bu amortismanlar tam olarak ayrılmış varsayılarak belirlenecektir.

Ayrıca, maliyet bedeline intikal ettirilen giderler ile maliyet bedeline dâhil edilen kredi faizleri ve kur farkları da yeniden değerleme kapsamına girmektedir.

Yeniden Değerleme Yapılması Zorunlu Olmayıp İhtiyaridir

Uygulama kapsamında, tam mükellefiyete tabi ve bilanço esasına göre defter tutan kollektif, adi komandit ve adi şirketler de dâhil olmak üzere ferdi işletme sahibi gelir vergisi mükellefleri ile kurumlar vergisi mükellefleri bilançolarına kayıtlı iktisadi kıymetlerini, Kanunda yazılı istisnalar dışında yeniden değerleme hakkına sahip bulunmaktadırlar.

Sayılan mükellefler aktife kayıtlı iktisadi kıymetlerini ihtiyari olarak yeniden değerlemeye tabi tutabileceklerdir. Yeniden değerleme yapılması zorunlu değildir.

Diğer taraftan, dileyen mükellefler iktisadi kıymetlerin tamamı yerine bir kısmını yeniden değerlemeye tabi tutulabileceklerdir. Hatta beyanda bulunduktan sonra, yeniden değerlemeye tabi tutulmak istenen ilave iktisadi kıymetler için ek beyanname verilmesi de mümkündür.

Uygulamadan Yararlanma Süresi

09/06/2021 tarihi itibarıyla yasal defter kayıtlarında yer alan iktisadi kıymetler ve varsa bunlara ait amortismanlar için 31/12/2021 tarihine kadar yeniden değerleme yapılabilecektir.

Yeniden Değerleme Oranı

a- Daha önce yeniden değerleme yapılmamış iktisadi kıymetlere ilişkin yeniden değerleme işleminde, yeniden değerleme oranı olarak, 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesine göre enflasyon düzeltmesine tabi tutulan;

– En son bilançoda yer alan iktisadi kıymetler ve bunların amortismanları için, 213 sayılı Kanunun geçici 31’inci maddesine 7326 sayılı Kanunla eklenen yedinci fıkranın yürürlüğe girdiği 09/06/2021 tarihinden bir önceki ay olan 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin (666,79) söz konusu bilançonun ait olduğu tarihi takip eden aya (2005 yılı Ocak ayına) ilişkin Yİ-ÜFE değerine (114,83) bölünmesi ile bulunan oranın (666,79/114,83=5,80675),

– En son bilanço tarihinden sonra iktisap edilen iktisadi kıymetler ve bunların amortismanları için, 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin (666,79), iktisadi kıymetin iktisap edildiği ayı izleyen aya ilişkin Yİ-ÜFE değerine bölünmesi ile bulunan oranın,

  1. b) Daha önce yeniden değerleme yapılmış taşınmazlara ilişkin yeniden değerleme işleminde, yeniden değerleme oranı olarak, 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin (666,79), 2018 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerine (354,85) bölünmesi ile bulunan oranın (666,79/354,85=1,87907)

kullanılması gerekmektedir.

213 Sayılı Vergi Usul Kanunun mükerrer 298’inci maddesi uyarınca hesap dönemi takvim yılı olan mükellefler için son olarak 2004 takvim yılı itibarıyla enflasyon düzeltmesi yapılmış olup bu durumda, Kanunun geçici 31’inci maddesi kapsamında ilk defa yeniden değerleme yapacak hesap dönemi takvim yılı olan mükellefler için 31/12/2004 tarihli bilançolarında yer alan iktisadi kıymetler ve bunların amortismanlarının düzeltilmesinde dikkate alınacak yeniden değerleme oranı, 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin (666,79), 31/12/2004 tarihli bilançoyu takip eden ay olan 2005 yılı Ocak ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerine (114,83) bölünmesi ile bulunan katsayı olacaktır (666,79/114,83=5,80675).

Enflasyon düzeltmesi yapılmış son bilanço tarihinden sonra iktisap edilen iktisadi kıymetler ve bunların amortismanlarının düzeltilmesinde dikkate alınacak yeniden değerleme oranı ise, 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin (666,79), iktisadi kıymetin iktisap edildiği ayı izleyen aya ilişkin Yİ-ÜFE değerine bölünmesi ile bulunan katsayı olacaktır.

Yeniden değerlemeye tabi tutulan iktisadi kıymetlere ait birikmiş amortismanlar da söz konusu iktisadi kıymetlere uygulanan katsayı ile yeniden değerlemeye tabi tutulması gerekmektedir.

Devir ve Tür Değiştirme Halleri ile 5520 Sayılı Kanun’a Göre Yapılan Devir ve Bölünme Hallerinde Dikkate Alınacak Tarih

Gelir Vergisi Kanunu’nun 81’inci maddesinde sayılan devir ve tür değiştirme halleri ile 5520 sayılı Kanuna göre yapılan devir ve bölünme hallerinde, devrolunan veya bölünen işletmeler/şirketler tarafından iktisap edilen iktisadi kıymetlerin devralanlar tarafından yeniden değerlenmesinde kullanılacak yeniden değerleme oranının hesabında, söz konusu iktisadi kıymetlerin devir eden, tür değiştiren veya bölünen işletme/şirket tarafından iktisap edildiği tarihin esas alınması gerekmektedir.

Finansal Kiralama Yoluyla İktisap Edilen Kıymetlerin Değerlemesinde Dikkate Alınacak Tarih

Finansal kiralama yoluyla iktisap edilen ve mülkiyeti devredilmiş olan iktisadi kıymetlere ait yeniden değerleme oranının belirlenmesinde iktisap tarihi olarak, kiracının kullanma hakkını aktifleştirdiği tarih esas alınacaktır.

Maliyet Bedeline Eklenen Giderler ile Kredi Faizleri ve Kur Farklarının Durumu

Maliyet bedeli ile değerlenen iktisadi kıymetlerin aktifleştirilmesinden sonra maliyet bedeline eklenen giderler ile maliyet bedeline dâhil edilen kredi faizleri ve kur farkları için parçalı yeniden değerleme yapılacak ve iktisadi kıymetlerin yeniden değerleme sonrası değeri bulunacaktır.

Buna göre, iktisadi kıymetlerin 09/06/2021 tarihi itibarıyla yasal defter kayıtlarında yer alan maliyet bedeline dâhil edilen her bir maliyet unsurunun yeniden değerlemeye tabi tutulmasında, 09/06/2021 tarihinden bir önceki ay olan 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin, ilgili maliyet unsurunun aktifleştirildiği ayı izleyen aya ilişkin Yİ-ÜFE değerine bölünmesi ile bulunan oran dikkate alınacaktır. Söz konusu iktisadi kıymetlere ait amortismanların yeniden değerlenmesinde ise yeniden değerlemeye esas alınan toplam amortisman rakamı içerisinde yer alan her bir maliyet unsuruna tekabül eden amortisman tutarı için ilgili maliyet unsurunun düzeltilmesinde kullanılan oran dikkate alınarak yeniden değerleme yapılacaktır.

Daha önce yeniden değerlemeye tabi tutulmuş yukarıda belirtilen kapsam dâhilindeki unsurların, bu Tebliğ kapsamında yeniden değerlemeye tabi tutulmasında, maliyeti içerisinde yer aldıkları ilgili iktisadi kıymetin bu Tebliğ kapsamında yeniden değerlemeye tabi tutulmasına bağlı olarak, daha önce yapılan söz konusu yeniden değerleme sonrası değerler ile 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin, 2018 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerine bölünmesi ile bulunan oran dikkate alınacaktır.

En Son Enflasyon Düzeltmesi Yapılan Bilanço Tarihinden Sonra İnşa Edilerek Aktifleştirilen Binaların Durumu

En son enflasyon düzeltmesi yapılan bilanço tarihinden sonra inşa edilerek aktifleştirilen binaların yeniden değerlemeye tabi tutulmasında, mükelleflerce bina maliyet bedeline dâhil edilen arsa payı bedeli ile diğer maliyet unsurları ayrıştırılmak sureti ile yeniden değerleme sonrası tutar hesaplanacaktır. Buna göre, bu binaların yeniden değerleme sonrası değerlerinin hesaplanmasında, arsa payı için arsanın iktisap tarihine (arsa enflasyon düzeltmesi yapılmış en son bilanço tarihinden önce iktisap edilmiş ise enflasyon düzeltmesi yapılmış son bilanço tarihine) göre bulunacak yeniden değerleme oranı, diğer maliyet unsurları için ise binanın aktifleştirildiği tarihe göre bulunacak yeniden değerleme oranı dikkate alınacaktır. Bu binaların amortismanında kullanılacak yeniden değerleme oranı ise, binanın aktifleştirildiği tarihe göre bulunacaktır.

Daha önce yeniden değerlemeye tabi tutulmuş yukarıda belirtilen kapsam dâhilindeki binaların, bu Tebliğ kapsamında yeniden değerlemeye tabi tutulmasında, daha önce yapılan söz konusu yeniden değerleme sonrası değerler ile 2021 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerinin, 2018 yılı Mayıs ayına ilişkin Yİ-ÜFE değerine bölünmesi ile bulunan oran dikkate alınacaktır. Geçici 31 inci madde kapsamında daha önce yapılan yeniden değerleme sonrasında, bina maliyetine intikal ettirilen giderler bakımından bu maddenin sekizinci fıkrasında belirtilen şekilde yeniden değerleme sonrası tutarlar hesaplanacaktır.

Amortismana Tabi Olup Faydalı Ömür Süresini Tamamlayan İktisadi Kıymetlerin Durumu

Amortismana tabi olup faydalı ömür süresini tamamlayan iktisadi kıymetlerin yeniden değerleme uygulamasından yararlanmaları mümkün bulunmaktadır. Ancak bu durumda, faydalı ömrü sona ermiş amortismana tabi iktisadi kıymetlerin yeniden değerleme sonrasında bulunan değerleri üzerinden, daha önceki yıllarda ayrılmamış amortismanlara ilişkin olarak amortisman ayrılması söz konusu olmayacaktır.

Yeniden Değerleme Uygulaması

Kapsama giren iktisadi kıymetler ve varsa bunlara ait amortismanların, Vergi Usul Kanununda yer alan değerleme hükümlerine göre tespit edilen ve 09/06/2021 tarihi itibarıyla yasal defter kayıtlarında yer alan değerlerinin, yeniden değerleme oranı ile çarpılması suretiyle yapılan yeniden değerleme sonucunda, bilançonun aktifi, pasifinden daha yüksek bir değere ulaşmaktadır. Yeniden değerleme sonucunda ortaya çıkan değer artışını hesaplamada Kanun net değer artışı usulünü benimsemiştir. Net değer artışının hesaplanabilmesi için yeniden değerlemeye esas alınan ve 09/06/2021 tarihi itibarıyla yasal defter kayıtlarında yer alan değerlerin yeniden değerlemeden önceki ve yeniden değerlemeye tabi tutulduktan sonraki tutarları dikkate alınarak hesaplanan net bilanço aktif değerlerinin tespiti gerekmektedir.

Net bilanço aktif değeri, iktisadi kıymetlerin bilançonun aktifine kaydedildikleri değerden, bunlar için ayrılmış olup bilançonun pasifinde gösterilen birikmiş amortismanlarının indirilmesi suretiyle bulunan tutarı ifade etmektedir.

Amortismanların yeniden değerlenmiş tutarlarının belirlenmesinde, amortismanın herhangi bir yılda yapılmamış olması durumunda amortismanlar tam olarak ayrılmış varsayılacaktır. Bu durumda değer artışı, iktisadi kıymetlerin yeniden değerlemeden önceki net bilanço aktif değerinin, yeniden değerleme oranı ile çarpımından sonra bulunacak net bilanço aktif değerinden indirilmesi suretiyle hesaplanacaktır.

Yeniden değerleme neticesinde hesaplanan değer artışı, yeniden değerlemeye tabi tutulan iktisadi kıymetlerin her birine isabet eden değer artışları ayrıntılı olarak gösterilecek şekilde, bilançonun pasifinde özel bir fon hesabına alınacaktır.

Faydalı ömür süresi tamamlanmamış amortismana tabi iktisadi kıymetlerin yeniden değerleme sonrasında bulunan değerleri üzerinden amortisman ayrılmaya devam edilecektir.

Örnek: Tam mükellefiyet esasında vergilendirilen, hesap dönemi takvim yılı olan (A) A.Ş.’nin 09/06/2021 tarihi itibarıyla yasal defter kayıtlarında maliyet bedeli 50.000.000 TL ve birikmiş amortismanı 30.250.000 TL olan ve 1991 yılından itibaren aktifinde yer alan binanın 2021 yılı Temmuz ayında bu Tebliğ kapsamında yeniden değerlemeye tabi tutulması halinde, yeniden değerlemeye ilişkin hesaplamalar aşağıdaki şekilde olacaktır. Mükellef daha önce 2018 yılında 213 sayılı Kanunun geçici 31 inci maddesi uygulamasından yararlanmamıştır.

A MALİYET BEDELİ 50.000.000  
B BİRİKMİŞ AMORTİSMAN 30.250.000  
C NET AKTİF DEĞERİ 19.750.000 C=A-B
D MAYIS 2021 Yİ-ÜFE (*) 666,79  
E OCAK 2005 Yİ-ÜFE (*) 114,83  
F YENİDEN DEĞERLEME ORANI 5,80675 F=D/E
G YD SONRASI MALİYET BEDELİ 290.337.500 G=A*F
I YD SONRASI BİRİKMİŞ MORTİSMAN 175.654.188 I=B*F
J YD SONRASI NET AKTİF DEĞERİ 114.683.313 J=G-I
K YD SONRASI DEĞER ARTIŞ TUTARI 94.933.313 K=C-J
L ÖDENECEK VERGİ ORANI 0,02  
M ÖDENECEK VERGİ TUTARI 1.898.666,25 M=K*L

 

–     Temmuz 2021 döneminde yapılan yeniden değerleme işlemi

 

____________________ …/7/2021 ___________________

252 BİNALAR                                                                                  240.337.500

 

257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR                                 145.404.187,50

522 MDV YENİDEN DEĞERLEME ARTIŞLARI              94.933.312,50

 

_______________________ /__________________________

–     Vergi tahakkuku

 

____________________ …/8/2021 ___________________

180 GELECEK AYLARA AİT GİDERLER                                               1.898.666,25

368 VAD GEÇ. ERT. TAKS. VER.İ VE DİĞER YÜK.                 1.898.666,25

_______________________ /__________________________

 

–     Vergiye ilişkin taksit ödemesi

____________________ …/8/2021 ___________________

368 VAD GEÇ. ERT. TAKS. VER.İ VE DİĞER YÜK.     632.888,75

770 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ (KKEG)                  632.888,75

 

102 BANKALAR                                                      632.888,75

180 GELECEK AYLARA AİT GİDERLER           632.888,75

_______________________ /__________________________

 (*) Yİ-ÜFE Endeks Değerleri Tablosu

Yıl Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık
2004 104,5 106,2 108,4 111,3 111,2 110,06 108,39 109,25 111,3 114,9 115,7 115,87
2005 114,8 114,8 117,3 119,6 119,2 119,64 119,33 121,4 123,4 124,2 121,4 121,14
2006 123,5 123,8 124,1 126,5 130,1 135,28 136,45 135,43 135,1 135,7 135,3 135,16
2007 135,1 136,4 137,7 138,8 139,3 139,19 139,28 140,47 141,9 141,7 143 143,19
2008 143,8 147,5 152,2 159 162,4 162,9 164,93 161,07 159,6 160,5 160,5 154,8
2009 155,2 157 157,4 158,5 158,4 159,86 158,74 159,4 160,4 160,8 162,9 163,98
2010 164,9 167,7 170,9 175 173 172,08 171,81 173,79 174,7 176,8 176,2 178,54
2011 182,8 185,9 188,2 189,3 189,6 189,62 189,57 192,91 195,9 199 200,3 202,33
2012 203,1 202,9 203,6 203,8 204,9 201,83 201,2 201,71 203,8 204,2 207,5 207,29
2013 206,9 206,7 208,3 207,3 209,3 212,39 214,5 214,59 216,5 218 219,3 221,74
2014 229,1 232,3 234 234,2 233 233,09 234,79 235,78 237,8 240 237,7 235,84
2015 236,6 239,5 242 245,4 248,2 248,78 247,99 250,43 254,3 253,7 250,1 249,31
2016 250,7 250,2 251,2 252,5 256,2 257,27 257,81 258,01 258,8 260,9 266,2 274,09
2017 285 288,6 291,6 293,8 295,3 295,52 297,65 300,18 300,9 306 312,2 316,48
2018 319,6 328,2 333,2 341,9 354,9 365,6 372,06 396,62 439,8 443,8 432,6 422,94
2019 424,9 425,3 432 444,9 456,7 457,16 452,63 449,96 450,6 451,3 451 454,08
2020 462,4 464,6 468,7 474,7 482 485,37 490,33 501,85 515,1 533,4 555,2 568,27
2021 583,4 590,5 614,9 641,6 666,8              

 

DEĞER ARTIŞININ VERGİLENDİRİLMESİ

Yeniden değerleme neticesinde hesaplanan ve pasifte özel bir fon hesabında gösterilen değer artışı tutarı gibi, ikinci üzerinden %2 oranında hesaplanan vergi, yeniden değerleme işleminin yapıldığı tarihi izleyen ayın son günü akşamına kadar gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı olunan vergi dairesine beyan edilip, üç eşit taksitte (ilk taksiti beyanname verme süresi içinde, izleyen taksitler sırasıyla beyanname verme süresini takip eden ikinci ve dördüncü ayda olmak üzere) ödenecektir. Beyan tutarın edilen tamamının ilk taksit ödeme süresi içerisinde ödenebilmesi mümkün olduğu ve üçüncü taksitlerin toplamının ikinci taksit ödeme süresi içerisinde ödenebilmesi de mümkündür.

Bu vergi KKEG niteliğindedir. Gelir ve kurumlar vergisinden mahsup edilmeyeceği gibi, gelir ve kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak da dikkate alınamayacaktır.

Değer artışı üzerinden %2 oranında hesaplanan verginin zamanında beyan edilmemesi veya tahakkuk eden verginin taksitlerinin sürelerinde ödenmemesi halinde bu uygulamadan faydalanılamayacaktır.

Pasifte özel bir fon hesabında gösterilen değer artışı tutarının, mükellefler tarafından istenildiğinde sermayeye ilave edilmesi mümkün bulunmaktadır. Ancak, söz konusu fonun sermayeye ilave edilme dışında herhangi bir şekilde başka bir hesaba nakledilen veya işletmeden çekilen kısmı, bu işlemin yapıldığı dönem kazancı ile ilişkilendirilmeksizin bu dönemde gelir veya kurumlar vergisine tabi tutulur.

Tasfiye halinde de bu kapsamda işlem tesis edilecektir. Ancak, Gelir Vergisi Kanunu’nun 81 inci maddesinde sayılan devir ve tür değiştirme halleri ile 5520 sayılı Kanuna göre yapılan devir ve bölünme hallerinde, fon hesabında yer alan tutarlar işletmeden çekilmiş veya başka bir hesaba nakledilmiş sayılmayacaktır.

Yeniden değerlemeye tabi tutulan iktisadi kıymetlerin satılması veya herhangi bir şekilde elden çıkarılması halinde, pasifte özel fon hesabında gösterilen değer artışı tutarları, satış kazancına dâhil edilmeyecektir. Bu durumda fon hesabı kayıtlarda kalmaya devam edecektir.

Yeniden değerlemeye tabi tutulan iktisadi kıymetlerin elden çıkarılmasından önce Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi uyarınca enflasyon düzeltmesi yapılmasına ilişkin şartların oluşması halinde, pasifte özel bir fon hesabında tutulan değer artışı tutarları özsermayeden düşülmek suretiyle enflasyon düzeltmesi yapılacaktır. Fon hesabının sermayeye eklenmesi halinde de, bu tutar sermaye hesabından düşülerek anılan madde uyarınca enflasyon düzeltmesi yapılacaktır.

Yeniden değerlemeye tabi tutulan iktisadi kıymetlerin her birine isabet eden değer artışları ile bunların hesap şekilleri, envanter defterlerinin ayrı bir sayfasında ayrıntılı olarak gösterilecektir.

Buna göre;

  1. a) Yeniden değerleme sırasında bilançonun aktifinde kayıtlı iktisadi kıymetlerin her birinin aktife girdiği hesap dönemi ile bu kıymetler üzerinden değerlemenin yapıldığı tarihe kadar ayrılan ve ayrılmış sayılan amortismanlar ayrı ayrı tespit edilecektir.
  2. b) Geçici 31 inci maddeye 7326 sayılı Kanunla eklenen yedinci fıkra uyarınca bulunan katsayıların uygulanmasından sonra her iktisadi kıymet ve amortismanlarının yeni değerleri gösterilecektir.
  3. c) Yeniden değerlenen iktisadi kıymetler ve amortismanları ayrı ayrı ele alınarak değerlemeden önceki ve değerlemeden sonraki net bilanço aktif değerleri hesaplanacaktır.

ç) Bu işlemlerin tamamlanmasından sonra her iktisadi kıymete ait değer artışları ile toplam değer artışı bulunacaktır.

Yeniden değerlenen iktisadi kıymetlerin envanter defterine yapılacak kayıtlarının aşağıda belirtilen kapsamda yapılması gerekmektedir.

  1. İktisadi kıymetin cinsi.
  2. Aktife giriş tarihi.
  3. Amortisman oranı.
  4. 09/06/2021 tarihi itibarıyla aktife kayıtlı değeri.
  5. 09/06/2021 tarihi itibarıyla birikmiş amortisman tutarı (ayrılmış sayılanlar dâhil edilir).
  6. Yeniden değerlemeden önceki net bilanço aktif değeri.
  7. Yeniden değerleme oranı.
  8. İktisadi kıymetlerin yeniden değerlemeden sonra bulunacak değeri.
  9. Birikmiş amortismanların yeniden değerlemeden sonraki değeri.
  10. Yeniden değerlemeden sonraki net bilanço aktif değeri.
  11. Değer artışı.

Tebliğ ve ekleri ekteki gibidir.

 

Bülten 2021-34 Eki 530 Nolu VUKGT Eki

Bülten 2021-34 Eki 530 Nolu VUKGT

Share: